Wszystko o grzybicy stóp


Poważnym problemem, nie tylko epidemiologicznym i dermatologicznym, ale też społecznym, jest ogromne rozpowszechnienie infekcji grzybiczych. Polacy często niesłusznie bagatelizują objawy choroby, traktując je jako problem natury pielęgnacyjnej lub estetycznej. Dla wielu osób grzybica skóry stóp jest dolegliwością tak wstydliwą, że boją się nawet podjąć odpowiednie kroki, by ją wyleczyć. A infekcje o podłożu grzybiczym to nie tylko problem estetyczny, ale też zdrowotny. Walkę z grzybicą należy podjąć tuż po zaobserwowaniu jej pierwszych objawów. Im później zaczniesz leczenie, tym trudniej będzie się jej pozbyć.

Główne przyczyny grzybicy stóp

 

Grzybica stóp najczęściej rozwija się w wyniku infekcji grzybami dermatofitowymi, które atakują przede wszystkim naskórek i paznokcie. W jaki sposób możesz zarazić się grzybicą skóry? Przez kontakt z zarodnikami, które znajdują się wszędzie wokół nas: w glebie, wolnostojącej wodzie, sierści zwierząt, na meblach, dywanach, a także na ludzkiej skórze. Jednak nie u każdego, kto ma kontakt z drobnoustrojami, mogą wystąpić objawy grzybicy. Rozwojowi choroby sprzyjają czynniki, takie jak ciemność, ciepło i wilgoć, które znajdują się np. we wnętrzu butów. To właśnie dlatego stopy są najbardziej narażone na ten typ zakażeń. Wystarczy minimalne uszkodzenie skóry, aby grzyb na stopach wniknął głęboko w skórę. Grzybica skóry stóp często współistnieje z grzybicą paznokci. Infekcja ma charakter przewlekły i często nawraca.

 

Objawy grzybicy stóp

 

Infekcje dermatofitowe, w tym grzybica stóp, najczęściej występują na skórze stóp (także na palcach) i charakteryzują się licznymi, wyraźnie odgraniczonymi i zaczerwienionymi plamami. Zwykle towarzyszą im niewielkie zapalne grudki oraz pęcherzyki, wypełnione surowiczą treścią. Powierzchnia naskórka ulega widocznemu, płatkowemu złuszczaniu. Niezwykle uciążliwym objawem jest też ciągłe swędzenie między palcami u nóg i na podeszwie stopy o zmiennym nasileniu.

 

Odmiany grzybicy stóp

 

  • Grzybica międzypalcowa

Jak sama nazwa wskazuje, to grzybica między palcami stóp. Zmiany chorobowe pojawiają się głównie pomiędzy czwartym a piątym palcem. Naskórek zajęty grzybicą staje się pomarszczony i wilgotny, powstają na nim pęcherzyki i liczne podłużne pęknięcia. Zainfekowane miejsca łuszczą się i stale powiększają. Rozwija się stan zapalny, a ze zmian zaczyna sączyć się ropna wydzielina. W przypadku braku leczenia grzybica międzypalcowa rozprzestrzenia się na grzbiet, następnie podeszwę i krawędzie stóp, a w końcu także i na paznokcie.

  • Grzybica złuszczająca(popularnie nazywana „mokasynową”)

Oprócz typowych dla infekcji dermatofitowych czerwonych plam, na podeszwie i bocznych krawędziach stóp widoczne są skupiska silnie rogowaciejącego i złuszczającego się w formie srebrzystobiałych łusek naskórka.

  • Grzybica potnicowa

Wśród zmian skórnych przeważają drobne pęcherzyki wypełnione surowiczą treścią. Infekcja atakuje zazwyczaj przestrzenie między palcami, grzbiety stóp, podeszwy oraz pięty. Jeśli chory dopuszcza się zaniedbań higienicznych, potliwości towarzyszy również nieprzyjemny zapach, który jest wynikiem grzybiczego rozkładu potu oraz zrogowaciałych komórek naskórka. Kwaśny odczyn potu może być przyczyną dalszych podrażnień i uszkodzeń skóry, co sprzyja rozwojowi zakażeń grzybiczych. 

 

Czynniki sprzyjające grzybicy skóry stóp

 

  • zaburzenia układu odpornościowego
  • przewlekłe schorzenia, związane z zaburzeniami krążenia krwi w naczyniach włosowatych skóry stóp - głównie cukrzyca (najczęstsze w tym przypadku są zakażenia drożdżakami)
  • długotrwałe stosowanie antybiotyków miejscowych (maści, kremy) i ogólnych (doustnych) – oprócz patogennych bakterii leki niszczą także ochronną florę bakteryjną naskórka, a grzyby, nie mając konkurencji, łatwiej wzrastają i rozwijają się
  • stosowanie leków immunosupresyjnych (zapobiegających aktywności układu immunologicznego) i cytostatycznych (przeciwnowotworowych)
  • nadpotliwość stóp
  • wiek
  • warunki otoczenia (ciepło, wysoka wilgotność)
  • niedostateczna lub nadmierna higiena skóry stóp (zbyt częste mycie oraz zbyt silne ścieranie warstwy rogowej naskórka osłabia barierę ochronną skóry oraz sprzyja powstawaniu mikrouszkodzeń, przez które łatwo wnika grzyb)
  • noszenie nieprzewiewnego obuwia
  • korzystanie boso z miejsc użyteczności publicznej (baseny, sauny, łaźnie, sale gimnastyczne, siłownie, pokoje i łazienki hotelowe) – wysokie ryzyko bezpośredniego kontaktu z zarazkiem;
    rodzaj wykonywanej zawodowo pracy, która sprzyja poceniu się stóp (hutnicy, górnicy, murarze, mundurowi, pracownicy pralni)
  • długotrwałe obciążenie kończyn dolnych
  • korzystanie z butów lub skarpet osób chorych na grzybicę

 

Profilaktyka grzybicy stóp:

 

  1. Korzystaj tylko z własnego ręcznika oraz przyborów do pielęgnacji skóry stóp (pumeksy, tarki)
  2. Po każdym myciu i kąpieli bardzo dokładnie, delikatnie osuszaj stopy, zwłaszcza przestrzenie między palcami
  3. Nie chodź boso w miejscach publicznych, najlepiej używaj też własnych klapek
  4. Unikaj długich, gorących kąpieli stóp, zwłaszcza z dodatkiem zasadowych (klasycznych) mydeł, które osłabiają barierę ochronną naskórka
  5. Noś zawsze bawełniane skarpety i przewiewne buty. Unikaj natomiast obuwia i skarpet wykonanych z materiałów syntetycznych, ponieważ zatrzymują pot, co prowadzi do maceracji naskórka i sprzyja kiełkowaniu zarodników grzybni
  6. Często zmieniaj przepocone skarpety i buty, nawet kilka razy dziennie. Skarpety pierz w temp. 60 st. C, zaś buty często wietrz i przed następnym użyciem dokładnie wysusz. Jeśli Twoje skarpety i buty są stare i mocno przepocone, najzdrowiej będzie je wyrzucić i zaopatrzyć się w nowe
  7. Korzystaj z usług pedicure tylko w sprawdzonych i zaufanych gabinetach, gdzie przestrzega się zasad higieny, a narzędzia są sterylizowane
  8. Unikaj bezpośredniego kontaktu z bezdomnymi kotami i psami, które mogą być chore na grzybicę
  9. Dobry zwyczaj – nie pożyczaj... kapci ani butów od innych

 

Leczenie grzybicy stóp

 

Leczenie grzybicy stóp oraz odpowiedni dobór leków muszą zostać poprzedzone prawidłową diagnozą. Objawy grzybicy są bardzo podobne do symptomów niektórych innych chorób skóry i odwrotnie. Skuteczne leczenie grzybicy stóp zależy więc w ogromnym stopniu od trafnego rozpoznania tej choroby. Na etapie diagnozy niezwykle ważne okazuje się określenie źródła infekcji, jak również drogi, jaką nastąpiło zakażenie. Czy wpływ na to miało posiadanie psa lub kota? Czy w naszym najbliższym otoczeniu pojawił się inny chory na grzybicę? Czy u przyczyn może leżeć uprawianie sportu, a może występuje czynnik ryzyka zawodowego? To wszystko ma znaczenie nie tylko dla odpowiedniej diagnozy, ale też dla samego procesu leczenia.

 

W początkowym stadium infekcji możliwe jest leczenie grzybicy stóp środkami miejscowymi. Jeśli występuje nadpotliwość, co zdarza się zwłaszcza w okresie letnim, zalecane jest dodatkowo poranne stosowanie zasypek i dezodorantów przeciwgrzybiczych (np. Scholl Dezodorant do stóp 3w1). Wybór leku powinien być uzależniony od nasilenia towarzyszącego infekcji stanu zapalnego. Jeśli, pomimo stosowania leczenia miejscowego, grzyb na stopach jest oporny i objawy nie ustępują, niezbędne jest leczenie ogólnoustrojowe, zgodne z zaleceniami dermatologa. Droga do pełnego wyleczenia jest dość długa. Konieczna jest ścisła współpraca chorego z lekarzem – a to oznacza przestrzeganie zaleceń terapeutycznych i regularne stosowanie przepisanych leków.

 

Dowiedz się więcej na temat produktów Scholl na grzybice skóry stóp